تأیید شده توسط پزشکان متخصص درمان تو
محتوای این مقاله صرفا برای افزایش آگاهی شماست. قبل از هرگونه اقدام، جهت درمان از پزشکان درمان تو مشاوره بگیرید.
“آیا شما هم مردد هستید که امسال واکسن آنفولانزا بزنیم یا نه؟ اصلا چرا بزنیم یا اینکه عوارضی داره اگر بزنیم؟ بهترین برند واکسن آنفولانزا چیه؟ برای کودکم واکسن آنفولانزا ضرر داره؟ اگر نداره برنامه تزریقش به چه صورتیه؟” همه این سوالات را در قالب این متن با در نظر گرفتن چارچوب علمی و ایمن با بهره گرفتن از TEXT های روز دنیا (و سازمان غذا و دارو) برایتان پاسخ داده ایم تا بتوانیم در انتخاب مسیر علمی مناسب کمکتان کنیم، این مقاله تحت نظارت دکتر سراجی پاسخ داده شده است و برای پاسخ به سوالات دیگری که با مطالعه این متن در ذهنتان ایجاد شده می توانید در بخش کامنت های انتهای مطلب آن را با دکتر سراجی و سایر پزشکان مرکز درمان تو درمیان بگذارید، با ما همراه باشید.
جواب سریع سوال شما: آیا واکسن آنفولانزا بزنیم؟
پاسخ کوتاه و سریع به سوال شما: بله، افرادی که پزشک برایشان تزریق واکسن آنفولانزا را مناسب می داند می توانند تزریق واکسن آنفولانزا را انجام دهند.
تزریق واکسن آنفولانزا می تواند در پیشگیری (پروتکشن) از ابتلا به بیماری آنفولانزا موثر باشد یا در صورت ابتلا علائم خطرناک بیماری را محدودتر کند، البته که هر سال به دلیل تغییر ژنوم ویروس آنفولانزا احتمال ابتلا به سویه های تغییر کرده بالاست اما به طورکلی براساس فراوانی اپیدمیولوژی واکسن های آنفولانزای موجود در بازار (هلندی، فرانسوی، کره ای، چینی و ایرانی) دو تایپ ویروس آنفولانزای نوع A و آنفولانزای نوع B (سویه های A/H1N1، A/H3N2 و یک یا دو دودمان از نوع B) بیشترین پیشگیری و پروتکشن را بهمراه دارند، اگر سوال در ذهنتان ایجاد شده که چرا گفتیم پزشک باید تعیین کند که تزریق کنید یا نه؟ باید خدمتتان بگوییم که سیستم ایمنی در برخی افراد متفاوت است و تزریق واکسن می تواند خود عامل تشدید بیماری آنفولانزا شود؛ در واقع افرادی که سابقه حساسیت شدید به دوز قبلی واکسن یا ترکیبات آن را دارند یا اکنون دچار بیماری حاد همراه با تب هستند پزشک صلاح به تزریق دوز یادآور امسال را نخواهد داشت.
پیشنهاد ویژه درمانی: ویزیت پزشک عفونی در منزل تهران فوری با اعزام تحت پشتیبانی.
اگر واکسن آنفولانزا بزنیم، دیگه سرما نمی خوریم؟
پاسخ کوتاه و سریع به سوال شما: خیر. واکسن آنفولانزا از ویروس های سرماخوردگی محافظت نمی کند! اما از آنفولانزا و عوارض آن می کاهد.
اگر منظور شما از سرماخوردگی علائم غیر از ابتلا به آنفولانزا است امکان ابتلا به ویروس های سرماخوردگی (رینوویروس ها، آدنوویروس) وجود دارد، در واقع باید بدانید که واکسن آنفولانزا از ویروس های سرماخوردگی محافظت نمی کند! اما از آنفولانزا و عوارض آن می کاهد، یعنی اگر شما واکسن آنفولانزا را با دستور پزشک در زمان مناسب تزریق کنید و در مواجه به load بالای آنفولانزا قرار بگیرید امکان پروتکشن (مقابله) با سوار شدن ویروس بر سیستم ایمنی شما بسیار بالاتر می رود و احتمال ابتلا به آنفولانزا کاسته می شود؛ اگرچه که به صفر نمی رسد! اما درهر صورت واکسن آنفولانزا بر ویروس های سرماخوردگی هیچ تاثیری نمی تواند داشته باشد.
آیا واکسن آنفولانزا باعث خود آنفولانزا می شود؟
پاسخ کوتاه و سریع به سوال شما: خیر، واکسن آنفولانزا نوع غیرفعال قطعات ژنومی ویروس آنفولانزا است و سبب ابتلا به آنفولانزا نخواهد شد.
در برخی موارد پس از تزریق (از روز اول تا سوم تزریق) ما شاهد علائم شبه آنفولانزا نظیر تب محدودشونده، بدن درد، ضعف، سرگیجه و بی حالی هستیم که به دلیل تغییرات سیستم ایمنی رخ می دهد، یعنی سیستم ایمنی به دلیل ضعف در مقابله با ویروس آنفولانزا علائم همودینامیکی را با خود همراه می کند تا با عامل خارجی (همان قطعات ویروس آنفولانزا یا ترکیبات داخل واکسن آنفولانزا) مقابله کند که پیامد آن افزایش تب (برای از بین بردن چرخه تولید و تکثیر ویروس آنفولانزا)، ضعف (به دلیل مصرف انرژی بدن برای فعال کردن بیش از پیش سیستم ایمنی) یا سرگیجه (به دنبال پیامدهای ناشی از تب بالا) می باشد، اما در واقع فرد ویروس آنفولانزا را نگرفته بلکه نوع بسیار ضعیف شده و ایمنی زای آن در قالب واکسن آنفولانزا به او تزریق شده است تا با تحریک و افزایش سطح ایمنی بدن بتواند ایمنی زایی را براساس تولید پادتن ها (همچنین لنفوسیت های B و T) ارتقاء دهد، البته نباید نادیده گرفت که اگر فرد دچار آنفولانزا باشد و تزریق واکسن آنفولانزا به اشتباه رخ دهد می تواند در تشدید علائم و آسیب های ناشی از ویروس آنفولانزا تاثیرگذار باشد.
The flu vaccine aims to protect you against the most common types of flu viruses. There’s still a chance you might get flu after getting vaccinated, but it’s likely to be milder and not last as long.
هدف واکسن آنفولانزا محافظت از شما در برابر رایجترین انواع ویروسهای آنفولانزا است. با این حال، همچنان احتمال دارد پس از دریافت واکسن به آنفولانزا مبتلا شوید، اما به احتمال زیاد بیماری خفیفتر خواهد بود و مدت کمتری طول میکشد.
واکسن آنفولانزا را هر چند وقت یک بار باید زد؟
پاسخ سریع و کوتاه: تزریق واکسن آنفولانزا هر سال اوایل پاییز، پیش از شروع موج گسترده بیماری می باشد.
واکسن آنفولانزا از زمان تزریق تا ایمنی زایی حدود ۲ هفته زمان نیاز داد، بدن در طول این ۲ هفته حتی احتمال بروز علائم شبه آنفولانزا را نیز خواهد داشت اما به دلیل تغییرات بالای ژنوم آنفولانزا تزریق واکسن آنفولانزا باید سالی ۱ بار انجام شود، باید بدانید که واکسن آنفولانزا همانند واکسن BCG (سل) یا واکسن HPV یا واکسن هپاتیت B نیست که دوز خاطره نخواهد و با یکبار تزریق ایمنی زایی کامل ایجاد کند، این عامل نیز به دلیل تغییرات ژنوم ویروس آنفولانزا است که هر سال شرکت های سازنده واکسن آنفولانزا آن را با سینکرونایز (هماهنگ کردن) بالا با سویه های شایع در جهان می سازند، همچنین واکسن آنفولانزا معمولا تا پایان همان فصل آنفولانزا، حدود ۶ ماه محافظت قابل توجهی ایجاد می کند؛ اما چون ویروس و ترکیب واکسن هر سال تغییر می کنند، برای فصل بعد باید واکسن جدید تزریق شود.
پیشنهاد ویژه درمانی: ویزیت داخلی در منزل تهران با اعزام پزشک باتجربه.
بعد از واکسن آنفولانزا چند روز طول می کشد تا ایمن شویم؟
پاسخ سریع و کوتاه: حدود ۱۴ روز (دوهفته) طول می کشد تا ایمنی قابل قبول از سوی واکسن آنفولانزا به وجود آید، ۲ الی ۳ هفته پس از تزریق هم زمان لازم برای اکتساب ایمنی کامل خواهد بود.
پس از تزریق واکسن آنفولانزا، سیستم ایمنی بدن اجزای واکسن را به عنوان عامل خارجی شناسایی می کند و با افزایش فعالیت سیستم ایمنی ذاتی، از جمله ماکروفاژها، سلول های دندریتیک و تا حدی نوتروفیل ها، فرایند ایمنی زایی آغاز می شود. این سلول ها پیام رسان های التهابی ترشح می کنند که ممکن است به درد محل تزریق، قرمزی، خستگی یا تب خفیف و گذرا منجر شود. سپس سلول های دندریتیک اجزای واکسن را به غدد لنفاوی منتقل کرده و به لنفوسیت های T ارائه می دهند؛ لنفوسیت های T کمک کننده نیز لنفوسیت های B را فعال می کنند تا آنتی بادی اختصاصی علیه ویروس آنفولانزا تولید شود. در ادامه، بخشی از لنفوسیت های B و T به سلول های حافظه تبدیل می شوند تا بدن در برخورد بعدی با ویروس، سریع تر و موثرتر پاسخ دهد، کل این فرآیند تا ۲ هفته به طور معمول زمان دار خواهد بود تا اینکه در روز ۱۴ پس از تزریق طبق تحقیقات انجام شده سیستم ایمنی در قدرت قابل قبولی قرار خواهد داشت.
آیا واکسن آنفولانزا برای کودکان ضرر دارد؟
پاسخ سریع و کوتاه به والدین عزیز: اگر کودکتان سن بالای ۶ ماه دارد تزریق واکسن آنفولانزا طبق دستور پزشک منعی ندارد و می تواند پیشگیری از ابتلا به آنفولانزا ایجاد کند.
کودکان زیر ۶ ماه به دلیل ضعف در سیستم ایمنی نباید تزریق واکسن آنفولانزا را انجام دهد، برای کودکان بالای ۶ ماه اگر کودک علائم حساسیت شدید به تزریق قبلی واکسن آنفولانزا را دارد؛ یا به بیماری های نظیر سندروم گیلن باره و تشنج های مکرر مبتلاست باز هم تزریق واکسن آنفولانزا ممنوع است، برخی کودکان با علائم حساسیت به تخم مرغ و مشتقات آن نیز در محدودیت تزریق قرار می گیرند (مگراینکه پزشک تحت مانیتورینگ کامل محیط تزریق و استقرار پرستار مجرب تزریق اجازه استفاده از واکسن آنفولانزا را بدهد)، والدین عزیز باید بدانند که واکسن آنفولانزا ایمن است و ضرری در خصوص تزریق به کودک ندارد؛ اتفاقا برعکس! تزریق واکسن انفولانزا در کودکان بالای ۶ ماه می تواند خطر ابتلا به آنفولانزای شدید، عوارض تنفسی و بستری شدن را کاهش دهد، پس از تزریق عوارض شایع ناشی از تزریق واکسن آنفولانزا معمولا خفیف و کوتاه مدت هستند (درد یا قرمزی محل تزریق، تب خفیف، بی قراری، خستگی یا بدن درد) که اغلب طی ۱ تا ۳ روز برطرف می شوند، در این دوره متخصص اطفال با تجویز شربت های تب بر مانند استامینوفن یا شیاف های ضد درد می تواند دوره ابتدایی تزریق را کاور کند.
پیشنهاد مطالعه بیشتر: علت گلو درد خشک چیست؟
آیا واکسن آنفولانزا را در بارداری میشه زد؟ (مجاز است؟)
پاسخ سریع و کوتاه: بله، تزریق واکسن آنفولانزا غیرفعال در هر ماه که از بارداری باشید به دلیل ارتقاء سیستم ایمنی مادر در مقابل ویروس آنفولانزا و انتقال آنتی بادی های مادر از طریق جفت به جنین توصیه می شود.
واکسن آنفولانزا در دوره بارداری می تواند سبب افزایش سیستم ایمنی و قدرت مقابله مادر با سویه های رایج ویروس آنفولانزا شود، این ایمنی اکتسابی می تواند از طریق خون مادر و بند جفت به جنین منتقل شود و بلاخص جنین را نیز از سویه های احتمالی ابتلا به بیماری آنفولانزا مصون نگه دارد، باید بدانید که بارداری باعث تغییراتی در سیستم ایمنی، قلب و ریه می شود؛ بنابراین در صورت ابتلا به آنفولانزا احتمال شدت گرفتن بیماری، تنگی نفس، بستری شدن و عوارض تنفسی بیشتر است که استفاده از واکسن آنفولانزا می تواند در کنترل عوارض و علائم حاد (حتی اگر مادر آنفولانزا هم بگیرد) جلوگیری بعمل بیاورد، نکته ای که باید به آن توجه کنید این است که استفاده از واکسن آنفولانزا در پلتفرم اسپری بینی یا واکسن های ضعیف شده (نه غیرفعال) توصیه نمی شود، همچنین اگر مادر علائم تب بالا، بیماری حاد یا سابقه واکنش حساسیتی شدید به دوز قبلی واکسن را دارد باید پیش از تزریق با پزشک متخصص زنان خود مشورت کند.
Influenza vaccine can be given during any trimester of pregnancy. September and October are generally good times to be vaccinated each year
واکسن آنفولانزا را میتوان در هر یک از سهماهههای بارداری تزریق کرد. ماههای سپتامبر و اکتبر معمولاً زمانهای مناسبی برای دریافت این واکسن در هر سال هستند.
آیا تزریق واکسن آنفولانزا خطرناک است؟ (دارای عوارض است؟)
پاسخ کوتاه و سریع شما: خیر، واکسن آنفولانزا برای بیشتر افراد نه خطرناک است و نه عوارض حاد بهمراه دارد، بیشترین عوارض ناشی از مقابله بدن و ارتقاء سیستم ایمنی می باشد (که البته مزیت آن است!) و شامل درد، قرمزی یا تورم محل تزریق، خستگی، سردرد، بدن درد و گاهی تب خفیف است که اغلب طی ۱ تا ۳ روز برطرف می شوند.
واکسن آنفولانزا به طورکلی خطری ندارد البته این جمله در همه افراد صدق نمی کند:
- کودکان زیر ۶ ماه
- سابقه آنافیلاکسی پس از دوز قبلی واکسن آنفولانزا یا یکی از ترکیبات آن
- سابقه سندرم گیلن باره در فاصله ۶ هفته پس از تزریق واکسن آنفولانزای قبلی
- تب بالا یا بیماری حاد متوسط تا شدید مانند عفونت شدید تنفسی، پنومونی یا عفونت فعال شدید
- بیماری های خودایمنی یا عصبی ناپایدار که اخیرا تشدید شده اند و تحت درمان یا بررسی هستند
- مصرف داروهای سرکوب کننده ایمنی با دوز بالا یا درمان های خاص سرطان؛ واکسن تزریقی معمولا ممنوع نیست، اما زمان مناسب تزریق باید توسط پزشک تعیین شود.
در سایر افراد که پزشک اجازه تزریق واکسن آنفولانزا را به آنها بدهد؛ پس از تزریق اگر از علائم عمومی نظیر تب و ضعف و بی حالی که محدود به ۱ الی ۳ روز هم می باشد بگذریم و آن را عارضه ندانیم بلکه اثر واکسن بدانیم؛ این واکسن بدون عارضه می باشد، عارضه های قلبی و ریوی یا ایجاد لخته خون و آسیب اندامی از واکسن آنفولانزا به طور جدی گزارش نشده است.
(منبع: Behrouzi B, et al. JAMA Network Open. 2022)
(منبع: CDC – Guillain-Barré Syndrome and Flu Vaccine)
واکسن آنفولانزا برای چه کسانی مضر است؟
پاسخ کوتاه و سریع: برای افراد با سابقه علائم حساسیت و شوک آنافیلاکسی به تزریق، کودکان زیر ۶ ماه و افراد با سیستم ایمنی ضعیف و اختلالات حاد عصبی.
واکسن آنفولانزا به طورکلی واکسنی عارضه دار نیست و در عوض در بروز ایمنی اکتسابی و کاهش ریسک خطر ابتلا به بیماری آنفولانزا تاثیرگذار است، در برخی موارد نظیر بیماران با اختلالات حاد عصبی (نظیر: سندروم گیلن باره، ام اس حاد) یا بیماران با سوابق حساسیت های شدید دارویی (به خصوص سابقه حساسیت به تزریق واکسن آنفولانزا) و کودکان زیر ۶ ماه به دلیل ضعف در سیستم ایمنی تزریق واکسن آنفولانزا می تواند مضر باشد و توصیه نمی شود.
پیشنهاد مطالعه بیشتر: سرم دسکتروز سالین باعث افزایش قند خون می شود؟
بهترین زمان تزریق واکسن آنفولانزا چه وقتی است؟
پاسخ سریع و کوتاه: بهترین زمان تزریق واکسن آنفولانزا، از نیمه دوم شهریور تا پایان مهرماه و پیش از شروع موج گسترده بیماری است.
بهترین دلیل برای اینکه چرا واکسن آنفولانزا از اواسط شهریور ماه تا پایان مهرماه توصیه می شود این است که واکسن فلو نیاز به تکمیل قابل قبول ایمنی زایی ۲ هفته ای دارد و اگر در این دوره تزریق نشود در دوره سرما و شیوع بیشتر آنفولانزا می تواند با عوارض OVERLAP و هم پوشانی علائم ایمنی زایی واکسن و علائم آنفولانزا همراه باشد (حتی تشدید علائم آنفولانزا)، اگرچه که پزشکان حتی در فصول سردتر سال و دورانی که در شیوع آنفولانزا هم هستیم تزریق واکسن آنفولانزا را منع نمی کنند ولی برای تزریق به شدت نیازمند احتیاطات جانبی خواهند بود.
چرا تزریق واکسن آنفولانزا نیاز به دستور پزشک دارد؟
تزریق واکسن آنفولانزا در بیشتر افراد سالم معمولا بی خطر است، اما توصیه یا دستور پزشک کمک می کند نوع واکسن، زمان مناسب و احتمال نیاز به احتیاط های خاص بر اساس سن، بارداری، بیماری های زمینه ای، مصرف داروهای تضعیف کننده ایمنی و سابقه حساسیت شدید بررسی شود. این ارزیابی برای افراد پرخطر مانند سالمندان، کودکان، بیماران قلبی و ریوی، مبتلایان به دیابت یا نقص ایمنی اهمیت بیشتری دارد تا واکسن با بیشترین ایمنی و اثربخشی تزریق شود.
برای دریافت ویزیت پزشک در منزل تهران می توانید درخواستتان را در این صفحه اعلام نمایید.
اصلا واکسن آنفولانزا چگونه اثر می کند؟
واکسن آنفولانزا معمولا حاوی ویروس زنده و بیماری زا نیست؛ بلکه ذرات غیرفعال ویروس یا فقط پروتئین های سطحی آن، به ویژه هماگلوتینین (HA)، را وارد بدن می کند. سلول های ایمنی این پروتئین ها را بیگانه تشخیص می دهند و به لنفوسیت های B دستور می دهند پادتن اختصاصی بسازند؛ این پادتن ها در مواجهه واقعی با ویروس به پروتئین هماگلوتینین می چسبند و مانع اتصال ویروس به سلول های تنفسی و تکثیر آن می شوند. همزمان، سلول های حافظه ای شکل می گیرند تا اگر ویروس وارد بدن شد، پاسخ دفاعی سریع تر و قوی تر آغاز شود؛ به همین دلیل واکسن بیشتر از ابتلا به نوع شدید، عوارض و بستری شدن جلوگیری می کند.
بهترین واکسن آنفولانزا کدام است؟
پاسخ سریع و کوتاه: به طورکلی چیزی به عنوان بهترین واکسن آنفولانزا وجود ندارد و تفاوت اصلی معمولا در عوارض خفیف اولیه است.
در بازار دارویی امسال با رصد و تحقیقاتی که انجام دادیم واکسن آنفولانزای هلندی، فرانسوی و ایرانی موجود است، اما واقعا نمی توان گفت که کدام واکسن به طورقطه بهتر از دیگری است! چرا که تاثیرگذاری هریک براساس تجربیات بالینی مناسب است، اما اگر بخواهیم از نقطه نظر بروز علائم تب یا لرز و یا حتی ضعف و بی حالی سنجش کنیم می توانیم براساس تجربیات بیماران واکسن آنفولانزای فرانسوی را مناسب تر بدانیم (نه بهترین واکسن!)، هردو واکسن فرانسوی و هلندی واکسن استاندارد و غیرفعال هستند؛ کیفیت نگهداری و تطابق با فصل جاری از کشور سازنده مهم تر است، در رابطه با هریک از انواع موجود واکسن آنفولانزا در بازار دارویی ایران می توانیم به لیست زیر اشاره نمود:
۱) واکسن فرانسوی (واکسی گریپ / Vaxigrip Tetra)
یکی از معتبرترین واکسن های دنیا است که بر پایه ویروس غیرفعال شده (شکسته شده) ساخته شده و تاییدیه های بین المللی بالایی دارد. برای نوزادان بالای ۶ ماه، زنان باردار و بزرگسالان کاملا ایمن و مناسب است.
۲) واکسن هلندی (اینفلوواک / Influvac Tetra)
این واکسن حاوی آنتی ژن های سطحی ویروس است (کل ویروس غیرفعال شده در آن نیست، بلکه فقط پروتئین های سطحی تصفیه شده اند). به همین دلیل عوارض خفیف تری مانند تب یا بدن درد موضعی پس از تزریق دارد و برای افراد بالای ۶ ماه تا بزرگسالان بسیار محبوب است.
۳) واکسن ایرانی (فلوگارد / Fluguard)
یک واکسن نوترکیب (Recombinant) است که با فناوری پیشرفته و بدون استفاده از تخم مرغ تولید شده است. از آنجا که پروتئین های آن به صورت آزمایشگاهی تولید می شوند، برای کسانی که به پروتئین تخم مرغ حساسیت شدید دارند گزینه فوق العاده ای است. این واکسن برای افراد ۱۸ سال تا شیوع سنین بالا تایید شده است.
پیشنهاد درمانی: سرم تراپی در منزل تهران با اعزام فوری پرستار باتجربه.
برنامه تزریق واکسن آنفولانزا برای کودکان، بزرگسالان و مادران باردار
پاسخ سریع و کوتاه: کودکان ۶ ماه تا ۸ سال در اولین سال واکسیناسیون ممکن است به ۲ دوز با فاصله حداقل ۴ هفته نیاز داشته باشند؛ بزرگسالان و مادران باردار معمولا سالی یک دوز دریافت می کنند.
| گروه | برنامه تزریق |
| کودکان ۶ ماه تا ۸ سال | اگر اولین بار است، ۲ دوز با فاصله حداقل ۴ هفته |
| بزرگسالان | ۱ دوز در هر سال |
| مادران باردار | ۱ دوز در هر سال، در هر سه ماه بارداری قابل تزریق |
واکسن آنفولانزا برای افراد تایید شده توسط پزشک از ۶ ماهگی به بعد به صورت سالانه توصیه می شود، کودکان ۶ ماه تا ۸ سالی که برای نخستین بار واکسن آنفولانزا دریافت می کنند، یا سابقه دریافت حداقل ۲ دوز واکسن در فصل های گذشته ندارند، به ۲ دوز نیاز دارند؛ دوز دوم باید دست کم ۴ هفته پس از دوز اول تزریق شود تا پاسخ ایمنی کامل تری ایجاد گردد. کودکان با سابقه واکسیناسیون کامل، نوجوانان و بزرگسالان معمولا در هر فصل فقط ۱ دوز دریافت می کنند. در بارداری نیز یک دوز واکسن غیرفعال آنفولانزا در هر زمان از بارداری، از سه ماهه اول تا سوم، قابل تزریق است و علاوه بر محافظت از مادر در برابر بیماری شدید، بخشی از آنتی بادی ها را به جنین منتقل می کند و از نوزاد در ماه های ابتدایی زندگی محافظت نسبی به عمل می آورد.
واکسن آنفولانزا کجا تزریق می شود؟
واکسن آنفولانزا معمولا به صورت تزریق عضلانی و با زاویه ۹۰ درجه نسبت به پوست انجام می شود، در کودکان ۶ ماه تا حدود ۳ سال، محل ارجح تزریق بخش قدامی خارجی ران و عضله پهن خارجی (وستوس لترالیس) است؛ زیرا حجم عضله ران برای دریافت واکسن مناسب تر است (تزریق عضله بازویی می تواند همراه با درد و عدم جذب و قرمزی/التهاب باشد)، در کودکان بزرگ تر، نوجوانان و بزرگسالان، واکسن معمولا در بخش میانی عضله دلتوئید بازو تزریق می شود. انتخاب طول سرسوزن و محل دقیق تزریق باید متناسب با سن، وزن و حجم عضله فرد و توسط کادر درمان آموزش دیده انجام گیرد؛ تزریق در ناحیه باسن نیز به دلیل احتمال آسیب عصبی و جذب نامطمئن واکسن توصیه نمی شود.
| گروه سنی | محل مناسب تزریق | عضله و نکته مهم |
| کودکان ۶ تا ۱۱ ماه | بخش قدامی ـ خارجی ران | عضله پهن خارجی ران؛ محل ارجح در شیرخواران |
| کودکان ۱۲ تا ۳۵ ماه | بخش قدامی ـ خارجی ران | ران همچنان محل ترجیحی است؛ در صورت تکامل کافی عضله، دلتوئید نیز قابل استفاده است |
| کودکان ۳ تا ۸ سال | عضله دلتوئید بازو یا ران | انتخاب محل به حجم عضله و نظر تزریق کننده بستگی دارد |
| کودکان بالای ۹ سال و نوجوانان | عضله دلتوئید بازو | تزریق در قسمت میانی و ضخیم عضله انجام می شود |
| بزرگسالان و مادران باردار | عضله دلتوئید بازو | محل استاندارد تزریق، قسمت میانی عضله دلتوئید است |
ضرورت تزریق واکسن آنفولانزا برای کدام گروه سنی مهم تر است؟
واکسن آنفولانزا برای افراد بالای ۶ ماه که تایید دریافت توسط پزشک صادر شده است می تواند مفید باشد، اما اهمیت آن در گروه هایی که احتمال ابتلا به نوع شدید بیماری، بستری شدن یا عوارضی مانند پنومونی در آن ها بیشتر است دوچندان می شود، کودکان خردسال، سالمندان، زنان باردار و افراد مبتلا به بیماری های زمینه ای باید پیش از شروع موج فصلی آنفولانزا، با نظر پزشک واکسیناسیون خود را انجام دهند، از مهمترین گروه های سنی که باید بیشتر به فرآیند خرید و تزریق توجه کنند می توان به موارد زیر اشاره نمود:
۱) تزریق واکسن آنفولانزا برای کودکان
کودکان، به ویژه کودکان زیر ۵ سال و دارای بیماری های تنفسی یا نقص ایمنی، بیشتر در معرض عوارض آنفولانزا قرار دارند. واکسن از ۶ ماهگی قابل تزریق است و در کودکانی که نخستین بار واکسن می زنند و کمتر از ۹ سال دارند، ممکن است ۲ دوز با فاصله حداقل ۴ هفته نیاز باشد؛ تعداد دقیق دوز باید با توجه به سابقه واکسیناسیون کودک تعیین شود..
۲) تزریق واکسن آنفولانزا برای سالمندان
در سالمندان، به خصوص افراد بالای ۶۵ سال، آنفولانزا می تواند خطر پنومونی، تشدید بیماری های قلبی و ریوی، بستری شدن و حتی مرگ را افزایش دهد. تزریق سالانه واکسن به کاهش این خطرات کمک می کند و در صورت دسترسی، واکسن های دوز بالا، ادجوانت دار یا نوترکیب ممکن است برای این گروه با نظر پزشک انتخاب مناسب تری باشند.
۳) تزریق واکسن آنفولانزا برای مادران باردار
تزریق واکسن غیرفعال آنفولانزا در تمام مراحل بارداری، از سه ماهه اول تا سوم، قابل انجام و توصیه شده است. این واکسن علاوه بر کاهش خطر بیماری شدید و بستری شدن مادر، باعث انتقال بخشی از آنتی بادی های محافظ به جنین می شود و از نوزاد در ماه های نخست زندگی، زمانی که هنوز امکان دریافت واکسن ندارد، تا حدی محافظت می کند.
۴) واکسن آنفولانزا برای بیماران حساس
افراد مبتلا به بیماری های قلبی، ریوی مانند آسم و COPD، دیابت، بیماری کلیوی یا کبدی مزمن، چاقی شدید، اختلالات عصبی، ضعف سیستم ایمنی و بیماران تحت شیمی درمانی یا مصرف کننده داروهای سرکوب کننده ایمنی، در گروه پرخطر قرار می گیرند. واکسن در این افراد احتمال ابتلا به نوع شدید، بستری و عوارض جدی آنفولانزا را کاهش می دهد؛ اما نوع واکسن و زمان تزریق باید متناسب با بیماری، داروهای مصرفی و نظر پزشک تعیین شود.
مهمترین علائم هشدار و ایمنی پس از تزریق وکسن آنفولانزا
پاسخ سریع: تب، لرز، قرمزی، ضعف و بی حالی، قرمزی و تورم در ناحیه تزریق و علائم تنفسی شدید.
پس از تزریق واکسن آنفولانزا، درد، قرمزی یا تورم خفیف محل تزریق، تب پایین، سردرد، خستگی و بدن درد کوتاه مدت طبیعی است و معمولا طی ۱ تا ۲ روز برطرف می شود. فرد بهتر است حدود ۱۵ تا ۳۰ دقیقه پس از تزریق در محل بماند، محل تزریق را تمیز نگه دارد و در صورت درد از کمپرس سرد استفاده کند. اما بروز علائمی مانند تنگی نفس، خس خس سینه، تورم صورت، لب یا گلو، کهیر گسترده، سرگیجه شدید یا غش می تواند نشانه حساسیت شدید باشد و به اقدام فوری و تماس با اورژانس ۱۱۵ نیاز دارد. همچنین تب بالا یا پایدار، ضعف یا بی حسی پیشرونده دست و پا، اختلال تعادل، تشنج یا علائم غیرعادی که بیش از ۲ تا ۳ روز ادامه دارد، باید هرچه سریع تر توسط پزشک ارزیابی شود.
برای تهیه ایمن واکسن آنفولانزا و تزریق آن داخل منزل پیشنهادی دارید؟
بله، برای خرید ایمن واکسن آنفولانزا فقط پیشنهاد ما مراجعه حضوری به داروخانه های معتبر و دارای مجوز سازمان غذا و دارو می باشد، اگر در استان تهران هستید داروخانه های هلال احمر، داروخانه ۱۳ آبان، داروخانه ۲۹ فروردین، داروخانه دکتر احمدی میدان ونک، داروخانه شبانه روزی پاسداران، داروخانه دکتر فاطمه هدایتی، الهیه؛ داروخانه دکتر ابریشمیان، مطهری؛ داروخانه دکتر اسمعیلیان، پاسداران؛ داروخانه هخامنش، ولیعصر؛ داروخانه مرکزی جمالزاده (داروکده)، جمالزاده شمالی؛ داروخانه دکتر سجادی، ستارخان؛ داروخانه دکتر لهرابیان، شریعتی شمالی؛ داروخانه ریحان، جهاد؛ داروخانه شبانه روزی دکتر واسطی، تهرانپارس؛ داروخانه دکتر حسین خلیلی، همت شرق پیشنهاد می شود، حتما قبل از مراجعه با سرچ در فضای محبوب گوگل از آمار موجودی آنها آگاهی پیدا کنید، اگر خرید ایمن اینترنتی می خواهید داروخانه آنلاین مثبت سبز، داروکده و داروباما پیشنهاد میشود، برای انجام تزریقات در منزل نیز مرکز درمان تو با اعزام پرستاران آموزش دیده و مجرب در استان تهران می تواند فرآیند تزریقات را برای شما با رعایت تمامی پروتکل ها انجام دهد، اگر نیاز به اطلاعات بیشتر در خصوص خرید واکسن آنفولانزا هم دارید (چه در خصوص راهنمای خرید و چه در خصوص تزریقات) می توانید با شماره های ۰۹۹۳۶۳۷۲۱۲۶، ۰۹۹۳۶۳۷۲۱۲۷، ۰۹۹۳۶۳۷۲۱۲۸ یا ۰۹۹۳۶۳۷۲۱۲۹ در تماس باشید (شبانه روزی پاسخگوی شما هستیم).
جمع بندی پایانی و نتیجه گیری نهایی
اگر می پرسید «آیا واکسن آنفولانزا بزنیم؟»، پاسخ برای بیشتر افراد مثبت است؛ به ویژه اگر در گروه های پرخطر قرار دارید یا با کودک، سالمند یا بیمار مزمن زندگی می کنید. واکسن آنفولانزا تضمین نمی کند که هرگز بیمار نشوید! اما یکی از موثرترین راه ها برای کاهش احتمال ابتلای شدید، عوارض تنفسی و انتقال بیماری به اطرافیان است. اگر بیماری زمینه ای، سابقه حساسیت شدید یا شرایط پزشکی خاص دارید، پیش از تزریق با پزشک مشورت کنید.
سوالات متداول در رابطه با واکسن آنفولانزا
۱) آیا واکسن آنفولانزا از انتقال بیماری به اعضای خانواده جلوگیری می کند؟
واکسن آنفولانزا می تواند احتمال ابتلای فرد واکسینه شده به آنفولانزا و شدت بیماری او را کاهش دهد. در نتیجه، احتمال انتقال ویروس به اعضای خانواده، به ویژه سالمندان، کودکان خردسال، زنان باردار و افراد دارای بیماری زمینه ای نیز کمتر می شود. البته واکسن جایگزین شستن دست ها، تهویه مناسب محیط، پوشاندن دهان و بینی هنگام سرفه و ماندن در منزل هنگام بیماری نیست.
۲) اگر بعد از تزریق واکسن آنفولانزا بیمار شدم، یعنی واکسن اثر نکرده است؟
خیر. هیچ واکسن آنفولانزایی محافظت صددرصدی ایجاد نمی کند؛ زیرا سویه های در گردش ویروس ممکن است با سویه های موجود در واکسن کاملا یکسان نباشند. همچنین بدن حدود ۲ هفته پس از تزریق برای ساخت ایمنی زمان نیاز دارد و فرد ممکن است پیش یا بلافاصله پس از واکسیناسیون در معرض ویروس قرار گرفته باشد. با این حال، واکسن حتی در صورت ابتلا نیز می تواند خطر بیماری شدید، پنومونی، بستری شدن و عوارض مهم آنفولانزا را کاهش دهد.
۳) آیا پس از تزریق واکسن آنفولانزا می توان ورزش کرد یا حمام رفت؟
بله، در بیشتر افراد حمام کردن و فعالیت های سبک پس از تزریق واکسن مشکلی ایجاد نمی کند. با این حال، اگر دچار تب، بدن درد، ضعف یا سرگیجه خفیف شده اید، بهتر است تا برطرف شدن علائم از ورزش سنگین، فعالیت بدنی شدید و کم آبی بدن پرهیز کنید. درد، قرمزی یا تورم خفیف محل تزریق معمولا طبیعی است و اغلب طی ۱ تا ۳ روز برطرف می شود.
دکتر علی سراجی دانش آموخته رشته دکتری حرفه ای پزشکی عمومی در دانشگاه علوم پزشکی قزوین می باشد، اکنون دانشجوی سال آخر رشته جراحی عمومی می باشد و در امر نویسندگی مطالب مرکز درمان تو نیز فعالیت و نظارت دارد.